قهه و سلامت کلیه: تحقیقات جدید

دهه‌ها تصور می‌شد قهه به‌دلیل اثر ادرارآور کافئین به کلیه آسیب می‌رساند. اما تحقیقات جدید ۲۰۲۴–۲۰۲۵ این تصور را اصلاح کرده‌اند: در افراد سالم، مصرف متعادل قهه نه‌تنها مضر نیست، بلکه با کاهش خطر سنگ کلیه و بیماری کلیوی مزمن (CKD) همراه است. آنتی‌اکسیدان‌های قهوه، به‌ویژه اسید کلروژنیک، با کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو از بافت کلیه محافظت می‌کنند.

برای بیشتر بزرگسالان سالم، ۳ تا ۴ فنجان قهه در روز (معادل ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلی‌گرم کافئین) برای سلامت کلیه بی‌خطر است. بهترین زمان مصرف صبح تا اواسط بعدازظهر است تا اثر ادرارآوری کافئین با چرخه طبیعی آب‌نمک بدن هماهنگ باشد. نوشیدن آب کافی در کنار قهه (هر فنجان قهه به‌اندازه یک لیوان آب اضافه) کمک می‌کند.

1. ۳ تا ۴ فنجان در روز (۳۰۰ تا ۴۰۰ میلی‌گرم کافئین) برای کلیه بی‌خطر است.
2. قهه را صبح تا اواسط بعدازظهر بنوشید تا ادرارآوری با چرخه طبیعی هماهنگ شود.
3. به ازای هر فنجان قهه، یک لیوان آب اضافه بنوشید.
4. از شیرین‌کننده‌های مصنوعی و شکر زیاد خودداری کنید (افزایش خطر CKD).
5. قهه تیره‌رست را با رست متوسط جایگزین کنید تا اسید کلروژنیک بیشتر حفظ شود.

برخی افراد باید قهه را محدود کنند: بیماران CKD پیشرفته (مرحله ۴ و ۵) به‌دلیل کاهش پاکسازی پتاسیم و فسفر، بیماران فشار خون کنترل‌نشده (کافئین می‌تواند فشار را موقتاً افزایش دهد)، و افراد با سابقه سنگ کلیه اکسالاتی (قهه اکسالات متوسطی دارد). این افراد باید با پزشک خود مشورت کنند.

1. بیماران CKD مرحله ۴ و ۵: قهه را به ۱ تا ۲ فنجان محدود کنید.
2. فشار خون کنترل‌نشده: کافئین زیر ۲۰۰ میلی‌گرم در روز.
3. سنگ کلیه اکسالاتی: قهه را با شیر بنوشید تا جذب اکسالات کاهش یابد.
4. زنان باردار: کافئین زیر ۲۰۰ میلی‌گرم در روز.
5. کودکان: قهوه ممنوع، کافئین زیر ۱۰۰ میلی‌گرم در روز.